فصل 5 - تصورات قالبی، پیش داوریها و تبعیض

فصل 5

تصورات قالبی، پیش داوریها و تبعیض

تصورات قالبی:

هنگام که ما برداشتی از یک گروه داریم. باورهای ما نیست به آن گروه جلب می‌شود. وقتی همه باورها را قبول کردیم و همه آنها را در مورد ویژگی‌های یک شخصی بکار بردیم در آن صورت تصورات قالبی انجام داده‌ایم.

مثلاً ترکها فکر می‌کنند هنگامی که در کار آزاد شاغلند باهوش و مبتکر هستند و هنگامی که در دانشگاه یا کار دولتی مشغولند فردی پرکار و اجتماعی خود را می‌بینند.

 

پیش داوریها:

گفتیم در تصورات قالبی، به شناخت ما از دیگران کمک می‌کند اما پیش داوری‌ها از جنبه عاطفی منشأ می‌گیرد و امکان دارد که در آن از نگرش منفی یا مثبت بودن اشاره شود.

مثلاً امکان دارد که یک فرد مسلمان ایرانی در طول حیاط خود یک فرد زرتشتی ندیده باشد اما آن فرد ایرانی نسبت به فرد زرتشتی پیش داوری دارد.

 

تبعیض:

به معنی یک رفتار منفی در یک گروه است. مثال: یک گروه مشترک 4 نفره با هم در ارتباط و بسیار خوب هستند ولی بعد از مدتی یکی از آن گروه دچار بی‌ادبی شدید می‌شود به طوری که باعث ضعیف شدن گروه می‌شود و تأثیرات منفی بر روی آن گروه می‌گذارد.

 

نژاد پرستی:

نژاد پرستی از زمان قدیم وجود نداشته بلکه در اثر تحولات اجتماعی به وجود آمده است: در قدیم به سیاهان می‌گفتند سیاه پوستان اما امروزه به عنوان یک اقلیت بیان می‌کنند.

 

جنسیت گرایی:

ما می‌توانیم از طریق پیش داوریها و رفتارهای تبعیضی، یک شخصی جنسیت گرایی او را مشخص کنیم. که می‌تواند شامل زنها و مردها نیز باشد. مثلاً زنها در زمینه‌ها ورزشی می توانند برای کشور خود مقام افتخار بیاورند.

 

علتهای پیش داوریها:

پیش داوریها علتهای مختلفی دارد که شامل موارد زیر می‌شود:

1-    تاریخ: مثلاً از جنبه های شوخی درباره یکی از شهرها که باعث درگیری تاریخی می‌شود.

2-  بافت اجتماعی: مانند دو گرو هی که با هم همانندسازی می‌کنند و در روبروی یکدیگر قرار می‌گیرند و رقابت می‌کنند که یک گروه برنده شود.

3-   فشار اجتماعی: در فشار اجتماعی ما بدون اینکه تاریخ شخصی افراد را بکار ببریم از جلوه کلی در گروه استفاده می‌کنیم.

4-    شخصیت: برخی افراد در مقابله با پیش داوریها آمادگی کمتری از خود نشان می‌دهند.

5-    ادراک: زمانی که یک گروهی شامل تک تک‌ ما می‌شود این را می‌توانیم به آنها تبدیل کنیم یعنی آن را طبقه بندی کنیم.

6-  محرک: در یک موضوعی پیش داوری ارزش شهرت داشته باشد مثلاً برای بازیگران مشهور این ارزش را دارند که مردم بگویند آنان پارتی داشته و مشهور شدند.

 

کاهش پیش داوریها:

کاهش پیش داوریها را باید در هدفهای مشترک گروه‌ها دانست به طوری که اگر گروه‌ها به هدف‌های مشترک خود برسند باعث کاهش پیش‌داوری می‌شود ولی اگر گروه‌ها به هدفهای خود نرسند باعث شکست گروه‌ها خواهد شد.

سید حسین گل محمد ; ۳:٤۱ ‎ب.ظ ; دوشنبه ٢٦ اردیبهشت ،۱۳٩٠